Խաղ առանց սահմանների, կամ արդեն ուշ է «Բորժոմի»-ի խմելու համար
    Էմին Գալալիի մտորումները

    Վերլուծություն  20 Սեպտեմբերի 2023 - 18:34

    Էմին Գալալա
    Caliber.Az

    Կա այսպիսի մի խաղ՝ խաղ առանց սահմանների։ Game without frontiers։ Դրանում չկան արգելված գործելաձևեր, այսինքն ամեն ինչ թույլատրելի է։ Նրանում խաղում են աշխարհի տարբեր ծայրերում տարբեր մակարդակներով և տարբեր մասշտաբներով: Եվ հաճախ ստիպված ես դա խաղալ՝ անկախ նրանից դու դա ուզում ես, թե ոչ։

    Մեր խաղը սկսվեց 80-ականների վերջին՝ առանց մեր իմացության։ Հայտնվելով պայմանական սեղանի մոտ՝ մենք հասկացանք՝ այն էլ ոչ անմիջապես, որ հարևանները բաժանել են խաղաթղթերը և որոշել են զույգերը: Առավել ևս, որոշել են, թե ինչի վրա ենք խաղում։ Խաղադրույքները փոքր չէին: Ոչ պարզապես մեր հողի մի մասի։ Մեր պատմության, մեր ազգային հպարտության մի մասի։ Որպես ազգ գոյատևելու մեր իրավունքի։

    Հայերը 30 տարի խաղեր էին խաղում մեր սահմանների հետ՝ լկտիաբար արհամարհելով բոլոր երևակայելի ու աներևակայելի օրենքները։ Նրանք վերաձևեցին կոպտության, ամենաթողության և անտեսման սահմանները։ Հետո եղավ 2020 թվականը։ Իրականության դաժան շրջանակներին վերադարձած հայերը, կարծես թե, ուշքի եկան։ Բայց հենց որ Ադրբեջանը հայտարարեց՝ իր տարածքը իր վերահսկողության տակ վերադարձը խաղաղ ճանապարհով ավարտելու իր ցանկության մասին, նրանք որոշեցին, որ կարող են կրկին փորձարկել սահմանները։ Այս անգամ մեր համբերության։

    Տարօրինակ տղաներ են չէ՞, մեր հարևանները: «Լկտիորեն» թռցրին մեր հողի մի կտորը։ Փոխզիջման գալու բոլոր հորդորները պատասխանում էին. «կորիր այստեղից, թուրք ավազա՜կ»: Իսկ երբ մենք եղաններ խրեցինք անօրենների կողերի արանքը, նրանք, հուսահատ քերելով իրենց միջանցիկ խոցած կոթը՝ սկսեցին փոխզիջում խնդրել։ Ուշ է։ Եվ նույնիսկ դրանից հետո էլ առաջարկեցինք նստել փլատակների վրա ու զրուցել։ Բայց դրա հստակ հասկացողությամբ, թե որտեղ ում հողն է: Եվ նորից դեժավյու. «ոչ մի դեպքու՜մ»: Հիմա նորից են աղաչում։ Իսկ մինչև հիմա որտե՞ղ էիք։ Ասենք երեկ չէ մյուս օ՞րը։ Ստացվում է՝ «Բայրաքթար» համակարգի բաձրախոսներով չուժեղացված և անձամբ ադրբեջանական հատուկ ջոկատայինների կողմից չհանձնված պաշտոնական Բաքվի հաղորդագրությունները դուք չե՞ք լսում։

    Բայց չէ որ մենք համբերում էինք։ Հաղթահարելով նվնվացող լակոտից նորից ահեղ գայլախեղդին վերածվելու հայկական «միացումի» ռեցիդիվները՝ չարագացնելով շունչը փչող, բայց կյանքից կառչվող «արցախի» հոգեվարքը: Նա հուսահատորեն փորձում էր և նույնիսկ այսօր էլ փորձում է իր հետևից քարշ տալ անմեղ ադրբեջանցիների և այն հայերի կյանքը, ովքեր հոգնել են անիմաստ թշնամությունից։ Մենք համբերել և համբերում ենք պարող ռամիկի «տխրությունից մինչև ուրախություն» անցումները, ով ամեն օր հակասում էր և շարունակում է հակասել ինքն իրեն։ Մենք ուժ գտանք անօդաչու թռչող սարքով վերջ դնել վտարանդի Ռուբիկի անհեթեթությանը, ով լկտիություն գտավ Ադրբեջանին մատնանշել, թե ինչպես վարվել։ Մենք համբերեցինք իրենց սննդակարգը ընտրող և պարենամթերքով բեռնատարների ճանապարհին բետոնե բլոկներ դնող «սովյալների» խեղկատակությունը: Մենք, ատամները սեղմելով մասնակցեցինք հայկական ականներից զոհված մեր անմեղ համաքաղաքացիների թաղումներին։ Եվ մասնակցում ենք: Ինչպես երեկ։

    Հայերը համարում էին, որ թելադրելու են այդ նույն՝ առանց սահմանների սկզբունքով խաղի կանոնները։ Որ փոքր, բայց հպարտ, «նավթային կայսրության» հետ առճակատմանը դիմացած ժողովրդի մասին կեղծ առասպելում խնամքով փաթաթված «միացում» վիժվածքը հնարավոր կլինի 30-40 տարի հետո տաքացնել միկրոալիքային վառարարնում: Միգուցե, 100, կամ շատ ավելի շուտ տարիներ հետո: Կամ տալ, օրինակ, սուռոգատային մայր-քրոջը: Բայց մենք խաղում ենք մեր կանոններով։

    Ադրբեջանի ԶՈւ-ի՝ Ղարաբաղի տարածաշրջանում տեղական հակաահաբեկչական միջոցներ ձեռնարկելու որոշումը խիզախություն էր պահանջում։ Մենք արդեն լսում ենք բարի կամեցողների համընդհանուր ոռնոցը, ովքեր լի են՝ Ադրբեջանի կողմից խաղաղ ահաբեկիչների ոչնչացումը թույլ չտալու վճռականությամբ։ Դե հետո ի՞նչ, որ նրանք արգելափակում են հարցի խաղաղ լուծումը: Եվ միթե՞ խնդիր է, որ նրանց ձեռքով անմեղ ադրբեջանցիներ են զոհվում, գրեթե ամեն օր։ Դե, ականների պայթյունից 6 ադրբեջանցի է զոհվել, ինչ չտեսնված մի բան է։ Տղաները պարզապես չարաճճիություն են անում, բայց ընդհանուր առմամբ լավն են։ Խոսեք «Լեռնային Ղարաբաղի ժողովրդի հետ», խորհուրդ են տալիս «փորձագետները»։ Լավ կլիներ իմանալ, այդ ով է։ Կան Ադրբեջանի տարածքում ապրող հայեր։ Կան մեր երկրում ապրող այլ ազգություններ։ Կան ադրբեջանցիներ։ Լեռնային ղարաբաղցիներ բնության մեջ չկան։ Եվ չի լինի:

    «Ուժի կիրառումը խնդրի լուծումը չէ»։ Իսկապե՞ս։ Թող այդ մասին պատմեն իրաքցիներն ու աֆղանները։ Իմ կարծիքով, մեր «խորհրդատուները» արագ կհասկանան նրանց։ Եվ նաև՝որտե՞ղ մենք՝ այսինքն՝ Ադրբեջանը, այսօր կլինեինք առանց 2020 թվականին ուժի կիրառման։ Հաստատ ոչ Աղդամում։ Ոչ Ֆիզուլիում: Ոչ Շուշայում։ Շարունակե՞մ։ Մեր հողերի ցանկը, որտեղ մենք երբեք չէինք գնա առանց ուժի կիրառման՝ երկար է։

    Թե չէ այնպես է թվում, կարծես թե իմաստուն, մարդասեր Արևմուտքը ցույց է տալիս արյունահեղությունից խուսափելու ճանապարհը։ Եվ ամեն ինչ լուծում է խաղաղ ճանապարհով։ Իսկ Ադրբեջանը արյան «արյունախմության ծարավի» պոռթքմամբ որոշել է կռվել։ Եվ 2020 թվականին, և հիմա։ Չնայած ես բորբոքվեցի։ Չէ որ մատնանշել էր։ Խորհուրդ տալով մոռանալ Ղարաբաղի մասին։ Այդպես էր մինչև 2020 թվականի սեպտեմբերը։

    Ինձ մոտ միտք ծագեց։ Ճշգրտությունը չեմ կարող երաշխավորել, բայց ի՞նչ կլիներ, եթե Հայաստանի ղեկավարության որոշ մարդիկ հասկանային, որ «արցախի բանակի» տեսքով զինված ավազակներին ճնշելու համար Բաքվի ուժ կիրառելու որոշումը անխուսափելի է։ Ի՞նչ, եթե Երեւանը ամեն ինչ միտումնավոր է արել, որպեսզի մեզ խրախուսի գնալ ռազմական տարբերակի։ Ջախջախիչ պատժամիջոցների այնպիսի տեսքի երազանքով, որի մասին երազում է Հայաստանը, դրանք չեն լինի։ Եվ, առավել ևս, չհաշվարկելով հաղթանակի վրա։ Այլ, որպեսզի իր տատանվող «և ուզում ես, և տատանվում ես» ընտրազանգվածին ասի «գագա՛շ, բունու իստիիրդին» (դուք դրան էիք փորձում հասնե՞լ): Այն բանից հետո, երբ Ադրբեջանը ցույց տվեց, թե ինչ է տեղի ունենում, երբ նրա համբերությունը սպառվում է (ես այդ մասին ինչ-որ կերպ գրել եմ), Փաշինյանի և Երևանում այլ տխրալի իրատես քաղաքական գործիչների համար շատ ավելի հեշտ կլինի ձեռքերը բարձրացնել և ասել. իրենց մոտ է (մեզ մոտ) ուժը, գումարած օրենքի տեսակետից նրանք ճի՜շտ են։ Բայց սա ընդամենը հիպոթենուզա է: Թու՝ հիպոթեզ է։

    Առհասարակ այս ամենը շատ տխրալի է։ Նորից մարդիկ են զոհվում։ Մենք ՈՉ ՈՔԻ մահ չենք ցանկանում։ Բայց մեր համբերությունն անսահման չէ։ Մենք հարցը լուծելու ենք, որպեսզի դրա բեռը չտեղափոխենք գալիք սերունդների ուսերին։

    Նախաբանում օգտագործած արտահայտության մեջ կա ևս մեկ տարր։ The game without frontiers is not without tears. «Խաղն առանց սահմանների՝ վերածվում է թարթիչներից արցունքների»: Մենք մեր լացուկոծն արել ենք։ Այժմ հերթը ողջ կյանքի ընթացքում լացողներինն է, ովքեր զվարճանում են անհաշիվ տառապանքների հիմնականում հորինված պատմություններով: Նրանք պետք է հասկանան, որ գոյություն ունեն սահմաններ։ Եվ պետական, և իրավական, և բարոյական: Դրանք տեղաշարժել արդեն չի ստացվի։

    Վերջերս մի քիչ ավելի հազվադեպ ենք լսում այս արտահայտությունը՝ «բազմաչարչար հայ ժողովուրդ»։ Միգուցե արդեն «տառապել պրծե՞լ եք»: «Բորժոմիկ» խմեք: Թեև ոչ, ձեզ «Բորջոմը» արդեն չի օգնի... Դուք առանց այդ էլ ուռել եք։ Ոչ բոլորը, իհարկե: Միգուցե, գոնե հիմա խելքի գա՞ք։ Կյանքը հրաշալի է, և չարժե այն կորցնել վաղուց շունչը փչած գարշելի ցնորքի պատճառով: Այնուամենայնիվ, ընտրությունը ձերն է։

    Caliber.Az

    Դիտումներ: 177

    Բաժանորդագրվեք մեր թելեգրամյան ալիքին


Կարդացեք նաև

Paroles, paroles… Եվ այո, դարձյալ սահմանադրության մասին

13 Հունիսի 2024 - 12:29

Հին թուրքական և հայկական ձեռագրերի համեմատական ​​վերլուծություն «Դժվար պատմություն» Ռիզվան Հուսեյնովի հետ

13 Հունիսի 2024 - 09:32

Հայաստան. ցանկություններ և մտադրություններ Կամ նորից սահմանադրության մասին

13 Հունիսի 2024 - 10:49

ԱՄՆ-ը ու Հայաստանը բարձրացնում են ջերմաստիճանը Օ'Բրայենի Երեւան այցի շուրջ

12 Հունիսի 2024 - 12:48

Արա, Պուշկինը մեր ամեն ինչն է. «Հին աշխարհի հիստերիկներ»

11 Հունիսի 2024 - 14:07

Մինսկի խումբը որպես խոյահարող ջոկատ «միացումի» համար Հայերը կառչում են երևակայական ծղոտից

11 Հունիսի 2024 - 12:45
ԳՈՎԱԶԴ
Տեսանյութ
Վերջին լուրեր

    Հիքմեթ Հաջիևը մի շարք հանդիպումներ է անցկացրել ՆԱՏՕ-ում

    13 Հունիսի 2024 - 23:46

    ԶԼՄ-ներ. Ադրբեջանի և Իրանի հատուկ ջոկատայինները հակաահաբեկչական զորավարժություններ են անցկացրել

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    13 Հունիսի 2024 - 19:53

    Ադրբեջանը զբոսաշրջային հոսքի առումով մոտենում է նախահամաճարակային ցուցանիշներին

    13 Հունիսի 2024 - 18:57

    Վլադանկա Անդրեևա. Ադրբեջանը ռեսուրսներ է մոբիլիզացնում COP29-ի համար

    13 Հունիսի 2024 - 17:25

    Երևանը Բելառուսից հետ է կանչել իր դեսպանին

    13 Հունիսի 2024 - 16:50

    Ալիևը՝ «Ցեխային հրաբուխ» զբոսաշրջային համալիրի բացմանը

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    13 Հունիսի 2024 - 16:22

    Ադրբեջանի ՀՆԱ-ն աճել է

    13 Հունիսի 2024 - 15:53

    Օմբուդսմենը դիմել է միջազգային կազմակերպություններին

    13 Հունիսի 2024 - 15:29

    Նախարարության ստուգումներ Ղարաբաղի տարածաշրջանում. կոշտ միջոցներ են ձեռնարկվել

    13 Հունիսի 2024 - 14:43

    Ադրբեջանում 2024 թվականին տնտեսության ամենաբարձր աշխատավարձով ոլորտները

    Պետական վիճակագրական կոմիտեի տվյալները

    13 Հունիսի 2024 - 14:07

    Փաշինյանը նեղացել է Լուկաշենկոյից. Այլևս երբեք Բելառուս չեմ այցելի

    13 Հունիսի 2024 - 13:17

    Հայաստանի նախկին նախագահը և անձնագիր 500 հազար դոլարով. հետաքննության նոր մանրամասներ

    13 Հունիսի 2024 - 12:48

    Paroles, paroles…

    Եվ այո, դարձյալ սահմանադրության մասին

    13 Հունիսի 2024 - 12:29

    ՄԱԿ-ը COP29-ի մասին. Մենք աջակցում ենք Ադրբեջանի առաջ քաշած առաջնահերթ խնդիրներին

    13 Հունիսի 2024 - 12:22

    Գերմանիայի ներկայացուցիչ. Ադրբեջանը մեծ հաջողությունների է հասել COP29-ի շրջանակներում առաջադրված գործողությունների ծրագրով

    13 Հունիսի 2024 - 11:53

    Հայաստանը կրակ է բացել 61 օր անդորրից հետո

    Ադրբեջանի ԶՈՒ-երը դիմել են պատասխան միջոցների

    13 Հունիսի 2024 - 11:45

    Երկաթուղի կկառուցվի դեպի Բաքվի օդանավակայան

    13 Հունիսի 2024 - 11:26

    Հայաստան. ցանկություններ և մտադրություններ

    Կամ նորից սահմանադրության մասին

    13 Հունիսի 2024 - 10:49

    ՄԱԿ-ի ներկայացուցիչ. Ադրբեջանը մեծ նշանակություն է տալիս գենդերային հավասարության հարցին

    13 Հունիսի 2024 - 10:47

    Օ'Բրայեն. Ադրբեջանն ու Հայաստանը բավականին լավ են խոսում միմյանց հետ ուղիղ շփման ժամանակ

    13 Հունիսի 2024 - 10:34

    Շահբազով. Մեծ Բրիտանիայի հետ համագործակցությունը կարևոր դեր է խաղում համաշխարհային էներգետիկ անվտանգության ապահովման գործում

    13 Հունիսի 2024 - 10:05

    Փաշինյանը և ՀԱՊԿ-ը. Միրզոյանը հերքում է ակնհայտը

    13 Հունիսի 2024 - 09:54

    Մեծ Բրիտանիայի դեսպան. Բաքվում COP29-ի անցկացումը դրական ազդանշան է տարածաշրջանում խաղաղության համար

    13 Հունիսի 2024 - 09:48

    Հին թուրքական և հայկական ձեռագրերի համեմատական ​​վերլուծություն

    «Դժվար պատմություն» Ռիզվան Հուսեյնովի հետ

    13 Հունիսի 2024 - 09:32

    Մամուլի խորհուրդը կոչ է արել պաշտպանել ադրբեջանցի լրագրողին

    13 Հունիսի 2024 - 09:02

    Ադրբեջանի ԱԳՆ-ն ցավակցություն է հայտնել Քուվեյթին

    13 Հունիսի 2024 - 08:41

    Կայացել է «Կովկասյան արծիվ-2024» զորավարժությունների փակման արարողությունը

    13 Հունիսի 2024 - 08:08

    Փաշինյանը՝ ՀԱՊԿ-ում Հայաստանի մասին. Դուրս կգանք ու չենք վերադառնա

    12 Հունիսի 2024 - 23:43

    Էրդողանը կայցելի Շուշա

    12 Հունիսի 2024 - 17:58

    Փաշինյանը հրաժարվեց վերանայել Հայաստանի Սահմանադրությունը

    12 Հունիսի 2024 - 17:55

    Լաչինի բնակիչների առողջության պաշտպանությունն ուժեղացվում է

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    12 Հունիսի 2024 - 17:51

    ՌԽԶ-ն ամբողջությամբ լքել է Ադրբեջանի տարածքը

    ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ

    12 Հունիսի 2024 - 17:32

    Խոջալուի օդանավակայանում բարձրացվել է Ադրբեջանի դրոշը

    12 Հունիսի 2024 - 17:17

    Փոխնախարար. Ադրբեջանում կապահովվի լայնաշերտ ինտերնետի 100%-անոց հասանելիություն

    12 Հունիսի 2024 - 16:25

    Ադրբեջանի, Թուրքիայի և Վրաստանի հատուկ ջոկատայինները կատարել են բոլոր առաջադրանքները

    ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ

    12 Հունիսի 2024 - 15:56

    Հիքմեթ Հաջիևը քննարկել է ՆԱՏՕ-ի և Ադրբեջանի միջև գործընկերության հեռանկարները

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    12 Հունիսի 2024 - 15:23

    Ասադովը շնորհավորել է Միշուստինին Ռուսաստանի օրվա առթիվ

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    12 Հունիսի 2024 - 14:35

    Ասադովը շնորհավորել է Միշուստինին Ռուսաստանի օրվա առթիվ

    12 Հունիսի 2024 - 14:32

    Որտեղի՞ց են գալիս փողերը: 3 ամսում Ադրբեջան 294 մլն դոլար

    12 Հունիսի 2024 - 14:12

    Հայտնի է դարձել Ադրբեջանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի գլխավոր մարզչի անունը

    12 Հունիսի 2024 - 13:45

ԲՈԼՈՐ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ