«Բաքուն ունի Հայաստանի վրա ճնշում գործադրելու բոլոր լծակները»
    Թոռնիկե Շարաշենիձեն՝ Caliber.Az-կայքում

    Հարցազրույց  08 Ապրիլի 2024 - 17:58

    Վադիմ Մանսուրով
    Caliber.Az

    Caliber.Az-ի հարցազրույցը՝ Վրաստանի հանրային կապերի ինստիտուտի (GIPA) միջազգային հարաբերությունների մագիստրատուրայի ղեկավար Թոռնիկե Շարաշենիձեի հետ։

    —Հայաստանը ակտիվորեն խաղարկում է քաղաքական անկայունության խաղաքարտը` տարածաշրջան ներգրավելով Հարավային Կովկասում խաղաղությունը տակնուվրա անելուն, այն Ռուսաստանի հետ հակամարտության թեժ կետ դարձնելուն պատրաստ նոր դերակատարներ: Սա և՛ Հայաստանում ԵՄ-ի առաքելությունն է, և՛ ամերիկյան հատուկ ծառայությունների գործակալներն են։ Կհաջողղվի արդյո՞ք նման բաղադրիչներով հանդերձ խաղաղություն կառուցել տարածաշրջանում։

    — Փաշինյանը գտնվում է ծանր վիճակում, և կարծում եմ, որ սա նույնպես պետք է հաշվի առնել։ Մի կողմից սկսվել է հայերի համար ամենացավալի՝ Ադրբեջանի հետ սահմանազատման գործընթացը, մյուս կողմից՝ նա գտնվում է արմատական ընդդիմության լուրջ ճնշման տակ, որը չի ներում ոչ մի քայլ Բաքվի ու Անկարայի հանդեպ և միայն սրում է իր հռետորաբանությունը։ Իմ կարծիքով, Բաքուն, որպես 44-օրյայի հաղթողի, բանակցային գործընթացի բոլոր դժվարություններով հանդերձ՝ ունի Հայաստանի վրա ճնշում գործադրելու բոլոր լծակները։

    Հայաստանը, իհարկե, հայտնվել է ծանր վիճակում՝ միևնույն երկրում ամերիկյան հետախուզական ծառայությունների եւ ռուս զինվորականների առկայության պատճառով։ Իհարկե, դրանով հադերձ Երեւանը պետք է հաշվի առնի նաեւ Թեհրանի շահերը տարածաշրջանում, որը չի ցանկանում Թուրքիայի ու Ադրբեջանի հզորացումը, տարածաշրջանում այլ խաղացողների ի հայտ գալը։ Վրաստանում, ի դեպ, նույնպես հիշում են Իրանի հետ իրենց բարդ պատմական հարաբերությունները և այդ իսկ պատճառով շատ են շահագրգռված Հարավային Կովկասում խաղաղությամբ և ներդաշնակությամբ, դեմ են Հարավային Կովկասի տարածաշրջանի համար վտանգավոր համակցություններ ստեղծող դերակատարներ ներգրավելուն:

    — Այս համատեքստում կցանկանայի հատկապես նշել Ֆրանսիայի ապակառուցողական դերը...

    — Իմ կարծիքով, Ֆրանսիան ավելի շուտ գործում է իներցիայով, օգնելով Հայաստանին, թերագնահատելով իր համար ռիսկերը։ Բայց նշեմ, որ այստեղ կա Փարիզի ինտրիգների դեմ մի իսկական բաղադրատոմս. եթե Բաքուն Երևանի հետ հաստատի բարիդրացիական հարաբերություններ, Ֆրանսիան պարզապես կմնա գործերից հեռու և դուրս կգա տարածաշրջանից, նրա ողջ խաղը կդառնա ոչ արդիական։ Թեև Բաքվում դա լավ են հասկանում, երբ պնդում են կողմերի միջև ուղիղ երկխոսություն՝ առանց օգնականների Փարիզից կամ որևէ այլ տեղից։ Այնպես որ, իրավիճակի բոլոր բանալիները, իմ կարծիքով, գտնվում են Ադրբեջանի մոտ, որը հանդիսանում է ուժեղագույն քաղաքական դերակատար Հարավային Կովկասում։

    — Ինչպե՞ս եք տեսնում Բաքվի և Թբիլիսիի քաղաքական և տնտեսական համագործակցության հեռանկարները:

    — Բաքուն և Թբիլիսին, իհարկե, շատ բանով են կապված, էլ չասած մեր անցյալի պատմական շերտերի մասին, մեր հարաբերությունները զարգանում են ամենատարբեր ոլորտներում, և արդեն կան այդ փոխգործակցության հրաշալի պտուղները, օրինակ՝ Բաքու-Թբիլիսի -Ջեյհան նավթամուղը և Բաքու-Թբիլիսի-Էրզրում գազատարը: Եվ եթե տարածաշրջանում խաղաղություն պահպանվի, ապա մեր հարաբերությունները կարող են դուրս գալ էլ ավելի բարձր մակարդակի, քանի որ Հարավային Կովկասն ունի հսկայական ներուժ, հատկապես՝ տնտեսական։ Իսկ Ադրբեջանի ու Վրաստանի յուրահատուկ ռեսուրսները հիանալի հեռանկարներ են նվիրում նման համագործակցության զարգացման համար։ Էլ չասած զբոսաշրջության զարգացման ոլորտում համատեղ աշխատանքի մասին՝ մենք կիսելու և աշխարհին ցույց տալու բան ունենք։

    — Ինչպե՞ս եք տեսնում Վրաստանի արտաքին քաղաքական կուրսը, որը շատ բանում հայտնվել է Արևմուտքի և Արևելքի միջև:

    —Վրաստանը դեռ հաջողեցնում է հավասարակշռություն գտնել Եվրամիության և Ռուսաստանի միջև, այսպես ասենք, Թբիլիսին ձգտում է դեպի Արևմուտք, բայց զգուշությամբ է նայում Ռուսաստանին։ Շատ բան կախված է նաև Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միջև պատերազմի ելքից, կարծում եմ, որ այդ գործոնը հանդիսանում է որոշիչ մեր տարածաշրջանի համար։ Արդեն ակնհայտ է, որ Ռուսաստանը չի պատրաստվում հենց այնպես հեռանալ Հարավային Կովկասից, և մեզ բոլորիս. Վրաստանին, Ադրբեջանին և Հայաստանին հարկավոր է հաշվի առնել Ռուսաստանի շահերն ու ծրագրերը։ Այս առումով, Թբիլիսին, ի դեպ, շատ է հույսը դնում Ադրբեջանի և Թուրքիայի աջակցության վրա, որոնց շահերից է բխում, ինչպես ինձ է թվում, ուժեղ անկախ Վրաստանը։

    — Դրանով հանդերձ Թբիլիսին առայժմ ձեռնպահ է մնում տարածաշրջանային համագործակցության «3+3» ձևաչափին մասնակցելուց։ Մյուս կողմից, Վրաստանն առաջարկել է հարթակ Բաքվի և Երևանի միջև բանակցությունների համար։ Թբիլիսին պատրա՞ստ է այդ առաջարկները իրականացնելուն։

    — «3+3» ձևաչափին Վրաստանի մասնակցության հարցը առայժմ քիչ հավանական է Ռուսաստանի կողմից մեր տարածաշրջանների օկուպացիայի խնդրի պատճառով, իսկ այնպես Վրաստանը դեմ չէ մասնակցելու ցանկացած ձևաչափի, որը պաշտպանում է խաղաղության և համագործակցության գաղափարը։ Դրանով հանդերձ Վրաստանը ցանկանում է և պատրաստ է դառնալ Բաքվի և Երևանի միջև բանակցությունների հարթակ, քանի որ առաջին հերթին ինքն է շահագրգռված մեր տարածաշրջանում կայուն խաղաղության հաստատմամբ։ Վրաստանը չի հանդիսանում տարածաշրջանային տերություն կամ կայսրություն, մենք գերհավակնություններ չունենք։ Վրաստանը՝ ռեսուրսներով ոչ հարուստ երկիր է, հետևաբար հիմնականը, ինչը մենք կարող ենք առաջարկել՝ դա մեր աշխարհագրությունն է։ Նկատի առնելով տարածաշրջանում մեր տեղակայվածությունը՝ Վրաստանը հանդիսանում է տարածաշրջանային հանգույց, մեր աշխարհագրությունը՝ ոչ պակաս իմաստով մեր արտադրանքն ու արժույթն է: Բայց դրա կենսունակությունը կախված է խաղաղությունից և բարիդրացիական հարաբերություններից, մենք դա հիանալի հասկանում ենք և հետևաբար ձգտում ենք՝ տարածաշրջանում նման մոդելի ստեղծմանը, Հարավային Կովկասում խաղաղ գործընթացների զարգացմանը։

    Caliber.Az

    Դիտումներ: 159

    Բաժանորդագրվեք մեր թելեգրամյան ալիքին


Կարդացեք նաև

Բողոքի ցույցեր ու եկեղեցին Հայաստանում և Վրաստանում Ռիզվան Հուսեյնովի հետ՝ հրատապ հարցերի մասին

16 Մայիսի 2024 - 09:35

«Սահմանապահների դուրսբերումը չի փոխում Հայաստանում ՌԴ-ի ներկայության բնույթը» Փորձագիտական կարծիքներ՝ Caliber.Az-կայքում

14 Մայիսի 2024 - 14:54

«Հայ ռեւանշիստներն իրենց ժողովրդին առաջարկում են քաոս և պատերազմ» Ռուբաևը և Ռազուվաևը՝ Caliber.Az-կայքում

13 Մայիսի 2024 - 17:26

ՀԱՊԿ-ն չի նկատի Հայաստանի հեռանալը Փորձագիտական կարծիքներ՝ Caliber.Az-կայքում

13 Մայիսի 2024 - 16:32

Ալմաթի. բեկման ակնկալիքու՞մ Երեք փորձագիտական կարծիքներ՝ Caliber.Az-կայքում

10 Մայիսի 2024 - 16:04

«Հայաստանը լրջորեն գերագնահատում է իր հնարավորությունները» Գերդինն ու Սիտնիկովը՝ Caliber.Az-կայքում

06 Մայիսի 2024 - 17:20
ԳՈՎԱԶԴ
Տեսանյութ
Վերջին լուրեր

    Ավելի քան 250 հեկտար ազատագրված տարածքներ ականազերծվել են

    ՊՆ սակրավորների աշխատանքի ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ ԵՎ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ

    18 Մայիսի 2024 - 13:22

    Հայրենական պատերազմի հերոսը նշանակվել է Ադրբեջանի ՌՕՈՒ-ի հրամանատար

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    18 Մայիսի 2024 - 13:03

    Վայնասունն անօգուտ է

    Հանգիստ, հետաքննություն է անցկացվում

    18 Մայիսի 2024 - 12:55

    Ռևանշիստ արքեպիսկոպոս. Փաշինյանը գնացել է սահմանամերձ գյուղ՝ ժողովրդին համոզելու

    18 Մայիսի 2024 - 12:35

    Թուրք նախարարը նշել է Զանգեզուրի միջանցքի գործարկման հնարավոր ժամկետները

    18 Մայիսի 2024 - 12:28

    Պահեստայինների հետ գեներալներ Վելիևի և Միրզոևի հանդիպման հիմնական թեմաները. մանրամասներ

    18 Մայիսի 2024 - 11:53

    Ադրբեջանում ձյուն է տեղացել

    18 Մայիսի 2024 - 11:40

    Եվ ահա նորից...

    Էմին Գալալիի մտորումները

    18 Մայիսի 2024 - 11:29

    Եվրամիությունն աջակցել է Բաքվի և Երևանի միջև սահմանային հատվածների համաձայնեցմանը

    18 Մայիսի 2024 - 11:22

    Հիքմեթ Հաջիևը հանդիպել է Ջեյք Սալիվանի հետ

    18 Մայիսի 2024 - 10:54

    Բնապահպանական աղետ Ադրբեջանի հետ սահմանին

    Նոր քարտեզը մերկացնում է Հայաստանին

    18 Մայիսի 2024 - 10:49

    Ավարտվել են «Անատոլիական փյունիկ-2024» միջազգային զորավարժությունները

    ՖՈՏՈ/ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ

    18 Մայիսի 2024 - 10:15

    Բահար Մուրադովան մասնակցել է ԹՊԿ նախարարների ընտանիքի հարցերով առաջին նիստին

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    18 Մայիսի 2024 - 10:07

    Մերկ ազգայնականության կիսափակ կաթսան

    «Հին աշխարհի հիստերիկներ»

    18 Մայիսի 2024 - 10:03

    Օվերչուկ. ՌԴ-ն սերտորեն համագործակցում է Ադրբեջանի հետ Հյուսիս-Հարավ միջանցքի ստեղծման հարցում

    18 Մայիսի 2024 - 09:21

    Ավարտվել է Բելառուսի նախագահի պետական ​​այցը Ադրբեջան

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    18 Մայիսի 2024 - 09:04

    Բելառուսը հարյուրավոր ընտանիքների համար բնակավայր կկառուցի Ղարաբաղում

    17 Մայիսի 2024 - 20:31

    Ադրբեջանական հրետանայինները բարձր ճշգրտությամբ ոչնչացրել են նախատեսված թիրախները

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ զորավարժություններից

    17 Մայիսի 2024 - 19:18

    Որքա՞ն է ավելացել Ադրբեջանի բնակչությունը

    ՎԻՃԱԿԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ

    17 Մայիսի 2024 - 17:26

    Արևմուտքին կհաջողվի արդյո՞ք Վրաստանին կրկին անգամ ներքաշել գունավոր «ճահճուտի» մեջ։

    Caliber.Az-ի YouTube ալիքի տեսանյութը

    17 Մայիսի 2024 - 17:17

    Ալիևն ու Տոկաևը կարծիքներ են փոխանակել համագործակցության հեռանկարների և ապագա շփումների շուրջ

    17 Մայիսի 2024 - 17:16

    Ալիևն ու Լուկաշենկոն զննել են Ադրբեջանի և Բելառուսի համատեղ արտադրության ավտոբուսը

    17 Մայիսի 2024 - 17:02

    Հինգերորդ հանրապետություն, թե՞ Երրորդ կայսրություն

    Կանակների համար միևնույն է

    17 Մայիսի 2024 - 16:42

    Ադրբեջանն ավելացրել է գյուղատնտեսական արտադրանքի արտադրությունը

    17 Մայիսի 2024 - 16:18

    Պետական ​​վիճակագրական կոմիտե. Ղարաբաղում և Արևելյան Զանգեզուրում ներդրումները հասել են 1,2 միլիարդ մանաթի

    17 Մայիսի 2024 - 16:01

    «Ֆրանսիական կողմը պետք է ներողություն խնդրի»

    Հաջիզադեն մեկնաբանում է Դարմանենին

    17 Մայիսի 2024 - 15:55

    Ալիևն ու Լուկաշենկոն այցելել են Շուշա

    17 Մայիսի 2024 - 15:23

    Ալիևն ու Լուկաշենկոն ծանոթացել են Ֆիզուլիի գլխավոր հատակագծին

    17 Մայիսի 2024 - 14:09

    Լուկաշենկոն ժամանել է Ֆիզուլի

    17 Մայիսի 2024 - 13:23

    Որոշվել է նոր վայր. Ադրբեջանի ԱԳՆ-ն՝ Թեհրանում դեսպանատան գործունեության վերսկսման մասին

    17 Մայիսի 2024 - 13:09

    Փոխվարչապետ. Ալբանիան դեսպանատուն կբացի Ադրբեջանում

    17 Մայիսի 2024 - 12:25

    ՀՀ-ն չի խնդրել, որ ռուս սահմանապահները մնան Թուրքիայի և Իրանի սահմանին․ Գրիգորյան

    17 Մայիսի 2024 - 11:54

    Կոբախիձեն իր աջակցությունն է հայտնել Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև սահմանազատման գործընթացին

    17 Մայիսի 2024 - 11:14

    ԱՄՆ պետքարտուղարի տեղակալ. Ադրբեջանի նախագահի օգնականի հետ քննարկվել է COP29-ը

    17 Մայիսի 2024 - 10:50

    Էրդողանը՝ Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև խաղաղության համաձայնագրի մասին

    17 Մայիսի 2024 - 10:27

    Լուկաշենկո. Բելառուսի և Ադրբեջանի եղբայրական ժողովուրդների միջև խոր հարգանք կա

    17 Մայիսի 2024 - 10:05

    Բացառությամբ Հարավային Կովկասի հակամարտության, աշխարհում առկա հակամարտությունները չեն լուծվում. Ալիև

    17 Մայիսի 2024 - 09:58

    Հիքմեթ Հաջիևը մի շարք կարևոր հանդիպումներ է անցկացրել ԱՄՆ-ում

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    17 Մայիսի 2024 - 09:53

    Մենք պատրաստ ենք ազատագրված տարածքներում գյուղատնտեսական ավան կառուցել. Բելառուսի նախագահ

    17 Մայիսի 2024 - 09:45

    Ալեքսանդր Լուկաշենկո. Կովկասում՝ ի դեմս Ադրբեջանի, շատ հզոր առաջնորդ է ի հայտ եկել

    17 Մայիսի 2024 - 09:32

ԲՈԼՈՐ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ