Արևմուտքին կհաջողվի արդյո՞ք Վրաստանին կրկին անգամ ներքաշել գունավոր «ճահճուտի» մեջ։ Caliber.Az-ի YouTube ալիքի տեսանյութը

«Գունավոր հեղափոխություն» տերմինը, ինչպես նաև ի սկզբանե, որպես ամերիկացի ֆինանսիստի ազգանուն հայտնի «Սորոս» բառի անվանական նշանակությունը քաղաքական լեքսիկոն մտավ միայն ներկայիս՝ 21-րդ դարում։ Հեղափոխություններ, որպես այդպիսին, իհարկե, եղել են բոլոր ժամանակներում, բայց կոնկրետորեն «գունավոր հեղափոխությունների» տակ ընդունված էր հասկանալ քաղաքական ռեժիմների փոփոխությունը ոչ թե ժողովրդավարական ընտրությունների միջոցով, ինչպես դա, օրինակ, տեղի ունեցավ Չեխոսլովակիայում, որտեղ հենց այդ պատճառով է քաղաքական կարգի վերափոխումը ստացել «թավշյա հեղափոխություն» անվանումը, իսկ ճնշման և զանգվածային փողոցային գործողությունների միջոցով գունավոր հեղափոխությունների համար պարտադիր (և մենք նույնիսկ կասեինք՝ առանցքային) բոլոր գործընթացների՝ դրսից ֆինանսավորվող ու կառավարվող տարր։ Որպես կանոն, օվկիանոսի մյուս կողմից։

Մենք հակված ենք ենթադրել, որ «գունավոր» հեղափոխության չափանիշներին համապատասխանող առաջին հեղափոխությունը, թեև այն ժամանակ այդպես չէր կոչվում, դարձել է՝ 2000 թվականի սեպտեմբերի վերջին սկսկված զանգվածային բողոքների արդյունքում Սերբիայի առաջնորդ Սլոբոդան Միլոշևիչի՝ 2000 թվականի հոկտեմբերի 5-ին հրաժարականը։ Այդ ժամանակ իշխանափոխությունը կոչվեց... «սուլիչային հեղափոխություն», փողոցային ընդդիմության գլխավոր «զենքի»՝ մրցավարի սուլիչի անունով։

2003 թվականի նոյեմբերին նմանատիպ իրադարձություններ տեղի ունեցան Վրաստանում։ Ինչպես Սերբիայի դեպքում արտասահմանից ոգեշնչված և կառավարվող փողոցի ճնշման տակ ստիպված եղավ հրաժարական տալ այդ երկրի նախագահ Էդուարդ Շևարդնաձեն։ Արևմուտքում սիրված Սաակաշվիլիի իշխանության գալը իրենով նշանավորեց «վարդերի հեղափոխությունը»: Ուղիղ մեկ տարի անց Ուկրաինայում սկսվեց Մայդանը, որն ավարտվեց մեկ այլ արևմտամետ քաղաքական գործչի՝ Վիկտոր Յուշչենկոյի իշխանության գալով։ Քանի որ Մայդանում շարժման խորհրդանիշը նարնջագույնն էր, ապա այս հեղափոխությունն առաջին անգամ անվանեցին «նարնջագույն»: Սակայն Վրաստանում «վարդերի հեղափոխության» հետ միասին կարճ ժամանակով գործածության մեջ մտան երկու արտահայտություն՝ «գունավոր» և «ծաղկի» հեղափոխություն, որոնցից, սակայն, հետագայում կանգուն մնաց հատկապես առաջին արտահայտությունը։

Ավելի մանրամասը.