ԵՄ-ն և Հայաստանը. չարժե գայթակղվել Նաչկեբիան և Գրադովը՝ Caliber.Az-կայքում

Այս օրերին Հայաստանի Ազգային ժողովում՝ «Եվրամիությանը Հայաստանի անդամակցության վերաբերյալ հայտ ներկայացնելու հարցով հանրաքվե անցկացնելու առաջարկի մասին» թեմայով լսումներ են անցկացվել։ Լսումները նախաձեռնվել էին Եվրոպական ինտեգրման հարցերով մշտական խորհրդարանական հանձնաժողովի կողմից։ Նման հանրաքվե կազմակերպելու առաջարկով հանդես է եկել Ժողովրդավարական ուժերի պլատֆորմը, որի անդամներն են հանդիսանում «Հանրապետություն» (նախագահ՝ Արամ Սարգսյան), «Հանուն Հանրապետության» (նախագահ՝ Արման Բաբաջանյան) կուսակցությունները, Քրիստոնեա-դեմոկրատական կուսակցությունը (նախագահ՝ Լևոն Շիրինյան) և Հայաստանի Եվրոպական կուսակցությունը (նախագահ՝ Տիգրան Խզմալյան)։

Դատելով Երևանում լավատեսությունից՝ այնտեղ ամենայն լրջությամբ ենթադրում են, որ եթե համահայկական հանրաքվեն հաստատի քաղաքացիների՝ իրենց ԵՄ-ի մաս տեսնելու ցանկությունը, ապա ամեն ինչ կկատարվի կախարդական փայտիկի շարժումով, Եվրամիությունում կավելանա ևս մեկ երկիր։ Ինչի՞ վրա է հիմնված այս լավատեսությունը։ Հայաստանը արդյո՞ք շանս ունի դառնալ Եվրամիության անդամ։ Այս հարցերով Caliber.Az-ի թղթակիցը դիմել է վրացական և ռուսական փորձագիտական համայնքների ներկայացուցիչներին։

Վրաստանի վաստակավոր լրագրող, պատմական գիտությունների դոկտոր, քաղաքական գիտությունների պրոֆեսոր Բադրի Նաչքեբիայի կարծիքով՝ Հայաստանին դժվար թե մոտ ապագայում ԵՄ-ին անդամակցելու «պատմական» շանս ընձեռնվի։ Նրա կարծիքով, Երևանի իշխանությունների համար հիմա ամենակարևոր խնդիրը որքան հնարավոր է հեռու մնալ Ռուսաստանից, ՀԱՊԿ-ից և հետխորհրդային տարածքի այլ կառույցներից, և այդ իսկ պատճառով այդ հաշվով բարձրաձայն հնչում են տարբեր առաջարկներ։

«Ես կարծում եմ, որ Հայաստանի համար ԵՄ-ում անդամակցության հարցը հեռանկարային առումով շատ հեռու է, թեև, իհարկե, դրանում ոչ մի սարսափելի բան չկա։ Դրանով հանդերձ, Հայաստանը ակնհայտորեն փորձում է համապատասխանել եվրոպական երկրների քաղաքական կլիշեին՝ նրանց մերձենալու ակնհայտ ակնկալիքով. մենք լսում ենք հայտարարություններ այն մասին, որ Երևանը պատրաստ է խաղաղության պայմանագիր կնքելու, բայց առայժմ դրանք միայն հայտարարություններ են... Կարևոր է՝ եթե Հայաստանը իր համար ընտրի այնպիսի ուղի, որպեսզի հարևանների նկատմամբ բոլոր հավակնությունները առանց որևէ բառախաղերի և մեկընդմիշտ մնան անցյալում, և որպեսզի Երևանի քաղաքականության վերաձևավորումը իսկապես տեղի ունենա, և մեր տարածաշրջանում վերջապես խաղաղություն լինի։ Եվս մեկ անգամ կրկնում եմ. ինչ վերաբերում է ԵՄ-ին Հայաստանի շուտափույթ անդամակցելուն՝ ապա, կարծում եմ, որ Հայաստանը այդ հաշվով չպետք է գայթակղվի։ Պարզապես այն պատճառով, որ ԵՄ-ն ունի իր ավանդույթները, որոնք նա ոչ մի դեպքում չի խախտում, և այդ ավանդույթները բացառություն չեն լինի նաև Հայաստանի համար»,- նշել է Բ. Նաչքեբիան։

Միևնույն ժամանակ, ինչպես համարում է քաղաքական գիտությունների թեկնածու, ռուսաստանցի քաղաքագետ Դմիտրի Գրադովը՝ Հայաստանի համար ԵՄ անդամակցության խոստումներն այժմ ավելի շատ հիշեցնում են դասական խայծ, որն իրականում կարող է անհասանելի լինել։

«Իսկ Երևանը, ինչպես ասում են, խաբվելուն էլ է ուրախ։ Ընդհանրապես, Երևանում քաղաքական գործիչները շատ են սիրում երազել, ինչը արդյունքում հանգեցնում է նրան, որ Հայաստանը մշտապես գերագնահատում է իր հնարավորությունները։ Նման անիրագործելի ծրագրով տարվելը տեղ էր գտել նաև 44-օրյա պատերազմում, բայց մենք գիտենք, թե ինչով ավարտվեց դա։ Իրականում ԵՄ-ի խոստումներում երբեք հստակ երաշխիքներ չկան։ Այնտեղ աշխատում են «դուք ձգտեք, իսկ մենք դեռ կմտածենք» սկզբունքով։ Եվ մոտավորապես նման խոստումներով երկար տարիներ սնում էին Թուրքիային։ Իսկ սկսելով ընթանալ ԵՄ-ի հետ ինտեգրման ուղղությամբ՝ Երևանը կհայտնվի այդ քաղաքականության գերության մեջ՝ նա անընդհատ ստիպված կլինի համապատասխանել ավելի ու ավելի նոր չափանիշների, բայց փոխարենը գործնականում ոչինչ չստանալով։ Այս ամենը չափազանց դժվար կլինի անհամբեր Երևանի համար, և արդյոք նա գլուխ կհանի այս առաջադրանքից՝ մեծ հարց է»,- եզրափակել է Դ. Գրադովը: