«Ադրբեջանի գերազանցությունը նախանձ է առաջացնում Թեհրանի մոտ»
    Փորձագետները՝ Իրանի սադրանքների մասին

    Հարցազրույց  13 Մարտի 2023 - 15:20

    Samir Ibrahimov

    Ինչպես արդեն հաղորդվել է, շաբաթ օրը ժամը 09:44-ից մինչև 10:26-ը Իրանի ՌՕՈւ ինքնաթիռը թռիչքներ է իրականացրել ադրբեջանա-իրանական պետական սահմանի երկայնքով: Նա Ադրբեջանի Զանգիլանի շրջանի երկայնությամբ պետական սահանից 3-5 կմ թռիչք է կատարել Բիլյասուվարի և հակառակ ուղղությամբ։ Տեղ-տեղ թռել է պետական սահմանի վրայով։ Մարտի 11-ին Ադրբեջանում Իրանի դեսպան Սեիդ Աբբաս Մուսավին կանչվել է Ադրբեջանի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարարություն, որտեղ համապատասխան բողոքի նոտա է հանձնվել նրան։

    Վերջին տարիներին Ադրբեջանը շատ բան է տեսել Իրանի կողմից։ Լարվածության գագաթնակետ է դարձել 44-օրյա պատերազմի օրերին իրանական զորքերի ներխուժումը Ադրբեջանի տարածք և այս տարվա հունվարին Թեհրանում Ադրբեջանի դեսպանատան վրա զինված հարձակումը։ Դիվանագիտական ներկայացուցչության վրա հարձակման առնչությամբ մինչև հիմա իրանական կողմը չի ներկայացրել գոնե ինչ-որ արժանահավատ բացատրություն, թե ինչպես է դա հնարավոր դարձել։ Եվ նման առանց այն էլ ծանր ֆոնի վրա Իրանի Իսլամական Հանրապետութան իշխանությունները ռազմական սադրանքներ են իրականացնում մեր երկրի սահմանին։ Ինչի՞ համար և ինչու՞: Ադրբեջանի նկատմամբ նման գործողություններով ընդհանրապես ինչպիսի՞ նպատակներ կարող է հետապնդել Իրանի իշխող վերնախավը։

    Այս առնչությամբ Caliber.Az-ի հետ իրենց մտքերով կիսվել են հայտնի օտարերկրյա վերլուծաբանները:

    Ռազմական և քաղաքական գիտությունների դոկտոր Վախթանգ Մաիսայայի (Վրաստան) կարծիքով՝ Թեհրանը իր գործողություններով հրահրում է տարօրինակ և վտանգավոր միտումներ։

    «Իմ կարծիքով, Իրանը ցանկանում է ցույց տալ իր ուժը։ Թել Ավիվի հետ նրա հակասությունների սրման ֆոնին Թեհրանում մտավախություն ունեն, որ Ադրբեջանը, հնարավոր է, կարող է ներգրավվել Իսրայելի և Իրանի միջև հնարավոր ռազմական գործողությունների մեջ, որոնք կապված են իրանական կողմից միջուկային ռումբի ստեղծման հետ։

    Առավել ևս, որ Իրանի ղեկավարությունը, չգիտես ինչու, վերջերս Բաքվում Իսրայելի հետախուզության նախարար Գիլա Գամլիելի և Ադրբեջանի նախագահի միջև կայացած հանդիպումը ընկալում է որպես ռազմական սպառնալիք իր համար։ Թեև դա ամենևին էլ այդպես չէ, բավական է միայն հիշել, որ Իսրայելում Ադրբեջանի առաջին դեսպանը այս օրերին ուղղակիորեն հայտարարել է, որ Իրանի Իսլամական Հանրապետության դեմ ռազմական գործողությունների դեպքում՝ Ադրբեջանը ոչ մի դեպքում իր տարածքը չի տրամադրի հակամարտող կողմերից որևէ մեկին։ Եվ սա բացարձակապես ճիշտ դիրքորոշում է։

    Ես կարծում եմ, այստեղ թաքնված է նաև երկրորդ պահը։ Իրանը ցանկանում է ցուցարդել, որ նա հանդիսանում է Հարավային Կովկասում ինչ որ տարածաշրջանային հեգեմոն։ Ուստի նա փորձում է ներկայացնել, եթե կարելի է այսպես արտահայտվել՝ իր ռազմական դրոշի ներկայությունը։

    Երրորդ գործոնը կայանում է նրանում, որ ԱՄՆ-ն այժմ վերածվում է գրեթե գլխավոր միջնորդի՝ հայ-ադրբեջանական հարաբերությունների կարգավորման գործընթացում։ Կարծում եմ, որ ԱՄՆ-ի ներկայությունը, տարածաշրջանային գործերում նրանց ներգրավվածությունը Իրանին ստիպում են ինչ-որ կերպ վերաձևաչափել իր աշխարհաքաղաքական նկրտումները, և նա կարծում է, որ ցուցադրելով իր ռազմական ուժը՝ ի վիճակի է ինչ-որ մեկին վախեցնել։ Ես չգիտեմ, թե Թեհրանը այստեղ ինչի վրա է հույսը դնում, եթե ոչ վաղ անցյալում Ադրբեջանի Զինված ուժերը արդեն ցուցադրել են իրենց բարձր պաշտպանունակությունը, մարտական գերազանց հմտությունները։ Այսինքն, նրանք ի վիճակի են պատշաճ կերպով արձագանքել Իրանի կողմից ցանկացած հիպոթետիկ ռազմական սադրանքներին»,- համարում է վրացի փորձագետը։

    Իսրայելցի հրապարակախոս Ավիգդոր Էսկինը (Երուսաղեմ) համարում է, որ Ադրբեջանը Իրանի համար հանդիսանում է անվերջ գրգռման օբյեկտ։

    «Իրանի հյուսիսային հարևանը՝ բնակչության բոլոր շերտերի միջև ներդաշնակություն պահապանող պետություն է: Ադրբեջանում կենսամակարդակը շատ ավելի բարձր է։ Սրան ավելացնենք աշխարհի բոլոր երկրների հետ հարաբերություններ հաստատելու կարողությունը, և մենք կստանանք Ադրբեջանի գերազանցության ամբողջական պատկերը, որը Թեհրանի մոտ առաջացնում է նախանձ և եռում»,- ասում է նա։

    Իրանի հյուսիսում ապրում է ավելի քան քսան միլիոն ադրբեջանցի։ Այդ մարդիկ զրկված են իրենց մշակույթը մայրենի լեզվով զարգացնելու և երեխաներին նույնիսկ ադրբեջանական անուններ տալու իրավունքից, նշել է Էսկինը։

    «Պատահական չէ, որ այդ տարածաշրջաններում հատկապես նկատելի են ռեժիմի դեմ բողոքի ցույցերը։

    Իր անկախ գոյության բոլոր տարիների ընթացքում Ադրբեջանը ձգտել է Իրանի հետ բարիդրացիական հարաբերությունների։ Սակայն վերջին շրջանում Թեհրանում տիրում է սադրանքներ և վիրավորական ու մարտահրավերներ ներառող գործողություններով ագրեսիվ գիծ: Իրանում ստուգում են Ադրբեջանի հանդուրժողականության չափը։

    Թեհրանում ակնհայտորեն հաշվի չեն առնում այն , որ Բաքուն ունի հուսալի գործընկերներ, և որ Ադրբեջանի սեփական ռազմական ներուժը որոշ ոլորտներում ավելի հզոր է, քան Իրանինը»,- եզրափակել է Էսկինը։

    Caliber.Az

    Դիտումներ: 204

    Բաժանորդագրվեք մեր թելեգրամյան ալիքին


Կարդացեք նաև

Մինսկի խմբի դիակը և պատերազմի ու խաղաղության շրջանակները Թոֆիկ Զուլֆուգարովը Caliber.Az-ի եթերում

15 Հունիսի 2024 - 09:42

«Երևանը չպետք է նման տոնով խոսի Մինսկի հետ» Բելառուս փորձագետները՝ Caliber.Az- կայքում

14 Հունիսի 2024 - 14:49

Բելֆաստի համաձայնագիրը, Ադրբեջանը և Հայաստանի սահմանադրությունը Պարզաբանում է Ֆարիդ Շաֆիևը

14 Հունիսի 2024 - 09:40

«Ադրբեջանի ռազմական և տնտեսական ներուժը որոշում է Կովկասի ապագան» Մարգարիտա Ասսենովան՝ հյուր Caliber.Az-ի մոտ

10 Հունիսի 2024 - 15:14

Հայկական գաղափարը և թուրքական մեծ աշխարհը Էլմար Հուսեյնովը՝ Caliber.Az-ում

08 Հունիսի 2024 - 10:29

«Երևանը ռիսկ է անում դեմ առնել մեծ դժվարությունների» Փորձագիտական կարծիքներ՝ Caliber.Az-կայքում

07 Հունիսի 2024 - 17:54
ԳՈՎԱԶԴ
Տեսանյութ
Վերջին լուրեր

    Ալիև. Մեր նպատակն է ապահովել վերականգնվող էներգիայի ռեսուրսների արտահանումը

    22 Հունիսի 2024 - 13:53

    Ալիև. Մեր նպատակն է ապահովել վերականգնվող էներգիայի ռեսուրսների արտահանումը

    22 Հունիսի 2024 - 13:45

    Մրցույթը շարունակվում է, պրծում չկա թեկնածուներից

    Այդ զվարճալի հարևանները և նրանց հովանավորները

    22 Հունիսի 2024 - 13:43

    Մաքրումը շարունակվում է. զենքեր Խանքենդիում

    ԹՎԵՐ՝ Ադրբեջանի ՆԳՆ-ից

    22 Հունիսի 2024 - 13:20

    Ճշմարտության պահն ու Հայաստանի անկեղծության փորձությունը

    Caliber.Az YouTube ալիքի տեսանյութ

    22 Հունիսի 2024 - 12:40

    «Euronews»-ը՝ Բաքվի էներգետիկայի շաբաթում. ցուցահանդեսներ և հարցազրույցներ նախագահ Ալիևի հետ

    ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ

    22 Հունիսի 2024 - 11:33

    Ալիև. Ադրբեջանը պետք է լինի «կանաչ» անցման ոլորտում առաջատարների թվում

    22 Հունիսի 2024 - 11:31

    Պակիստանը մտադիր է միանալ «Հյուսիս-Հարավ» տրանսպորտային միջանցքին

    22 Հունիսի 2024 - 11:26

    Ջեյհուն Բայրամովն ընդունել է Ղրղզստանի դեսպանին

    22 Հունիսի 2024 - 10:50

    Քելբեջարը՝ հայերի կրակի տակ

    Ձեռնարկվել են պատասխան միջոցներ

    22 Հունիսի 2024 - 10:28

    Բելառուսի ԱԳՆ նոտա է փոխանցել հայկական կողմին

    22 Հունիսի 2024 - 09:46

    Բրազիլիայի նախագահը շնորհավորել է նախագահ Իլհամ Ալիևին

    22 Հունիսի 2024 - 09:08

    Իլհամ Ալիևը հաստատել է «Մաքսային մարմիններում ծառայության կանոնակարգում» փոփոխությունները

    21 Հունիսի 2024 - 20:46

    Քոչարի հաղթական պարը

    «Հին աշխարհի հիստերիկներ»

    21 Հունիսի 2024 - 20:29

    Ադրբեջանում ընդլայնվում են նահատակների ընտանիքների իրավունքները

    21 Հունիսի 2024 - 18:25

    Ադրբեջանը 50 մլն դոլարի էլեկտրաէներգիա է արտահանել

    21 Հունիսի 2024 - 17:42

    Բաքուն Երևանին է հանձնել երկու հայ զինվորների աճյունը

    ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ

    21 Հունիսի 2024 - 17:34

    Հաջիզադեն պատասխանել է Բորելին. Դա հայերին հաճոյանալու հերթական փորձն է

    21 Հունիսի 2024 - 17:06

    Հաջիևը՝ Հյուսիս-Հարավ տրանսպորտային միջանցքի զարգացման գործում Ադրբեջանի դերի մասին

    21 Հունիսի 2024 - 16:26

    Հիքմեթ Հաջիևը՝ Ռուսաստանի հետ հումանիտար համագործակցության ամրապնդման մասին

    21 Հունիսի 2024 - 16:12

    Վահիդ Հաջիև. Ղարաբաղը կդառնա էկոէներգիայի կենտրոն

    21 Հունիսի 2024 - 15:45

    Ալիևները՝ Բաքվում Բուսաբանության ինստիտուտի նոր շենքի բացմանը

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    21 Հունիսի 2024 - 15:25

    Զանգեզուրում զոհվել է ANAMA-ի աշխատակից

    21 Հունիսի 2024 - 15:17

    Արտահերթ ընտրություններ. Միլի Մեջլիսը դիմել է նախագահին

    21 Հունիսի 2024 - 14:47

    Հայաստանի պետական ապարատում ճնշում են գործադրում ռևանշիստների ցույցին մասնակցողների վրա

    21 Հունիսի 2024 - 14:10

    Բռնություն Նոր Կալեդոնիայում, Կորսիկայում և Մարտինիկում. ՄԱԿ-ը դատապարտում է Փարիզին

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    21 Հունիսի 2024 - 13:34

    Հաջիև. Բաքվի և Մոսկվայի հարաբերությունները գտնվում են ամենաբարձր մակարդակի վրա

    21 Հունիսի 2024 - 13:22

    Ադրբեջանը մեծացնում է գազի արտահանումը, բայց գները նվազում են

    21 Հունիսի 2024 - 12:57

    Որոշվել են «Վերադարձ Արևմտյան Ադրբեջան» օլիմպիադայի հաղթողները

    21 Հունիսի 2024 - 12:54

    Արևմտյան Ադրբեջանի համայնքը դիմել է Հայաստանին

    21 Հունիսի 2024 - 12:28

    S&P-ն բարձրացրել է Ադրբեջանի էներգետիկ օպերատորի ինքնուրույն վարկունակության վարկանիշը

    21 Հունիսի 2024 - 12:14

    Սեյմուր Մարդալիև. Օդեսայում Թուրքիայի գլխավոր հյուպատոսության առկայությունը վստահություն է ներշնչում նաև Ադրբեջանին

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    21 Հունիսի 2024 - 11:57

    ԲՆԽ-ն շարունակում է համաշխարհային հանրությանը տեղեկացնել գաղութացված շրջաններում տիրող իրական իրավիճակի մասին

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    21 Հունիսի 2024 - 11:42

    Ադրբեջանն ու ԵՄ-ն քննարկել են էներգետիկ գործընկերությունը

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    21 Հունիսի 2024 - 11:08

    Ալիևը` Բլինկենին. ժամանակն է պաշտոնապես դադարեցնել ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի գործունեությունը

    21 Հունիսի 2024 - 10:34

    Ադրբեջանը գլխավորել է Հարկային մարմինների ներեվրոպական կազմակերպությունը

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    21 Հունիսի 2024 - 10:09

    Ջաբրայիլում ականի վրա բեռնատար է պայթել

    21 Հունիսի 2024 - 09:46

    Հաջի ժամանակ ադրբեջանցի ուխտավորների շրջանում մահվան դեպքեր չեն գրանցվել

    21 Հունիսի 2024 - 09:04

    Բաքվի նախաձեռնող խումբը համաժողով է կազմակերպել ՄԱԿ-ի կենտրոնակայանում

    21 Հունիսի 2024 - 08:40

    Ադրբեջանն ու Մարոկկոն չեղարկել են վիզաները

    20 Հունիսի 2024 - 19:20

ԲՈԼՈՐ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ