«Ռուսաստանը կարող է Հայաստանը հանձնել Թուրքիային»
    Թոֆիգ Զուլֆուգարովի կանխատեսումը Caliber.Az-ում

    Վերլուծություն  29 Սեպտեմբերի 2022 - 12:01

    Վադիմ Մանսուրով
    Caliber.Az

    Իլհամ Ալիևի և Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնի հեռախոսազրույցը ադրբեջանական դիվանագիտության ևս մեկ խորամանկ քայլն է։ Հակառակ հայերի բոլոր նկրտումներին, Մակրոնը չհամարձակվեց բացահայտ լոբբինգ անել Երեւանի շահերի համար, այլ ընդհակառակը, իրեն դրսևորեց որպես անձնանվեր Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև խաղաղ բանակցություններում։

    Կասկած չկա, որ Հայաստանին նույն արդյունքն է սպասվում ԱՄՆ-ի հետ բանակցություններում։ Երևանի նկատմամբ Վաշինգտոնի անսպասելիորեն հայտնված ակտիվությունը՝ ըստ ամենայնի, հետապնդում է բոլորովին ուրիշ, հեռու ոչ հայանպաստ նպատակներ։ Այսպիսով Հայաստանը ընդհանրապես արդյոք Արևմուտքի իրական աջակցությունը ստանալու շանս ունի՞ և Մոսկվան արդյո՞ք նրան կթողնի Արևմուտքի գիրկը։

    Փաշինյանի քշքշոցը դեպի Արեւմուտք, որպես «ադրբեջանական ագրեսիայի» դեմ ճակատ կազմելու փորձ, ակնհայտորեն իրեն չարդարացրեց։ Միանշանակ, հազիվ թե որևէ մեկը պատրաստվի կուրծքը ծեծել և հանուն «հայկական երջանկության» պահաջել մեր երկրի դեմ պատժամիջոցներ։ Մի թեթև կարելի է կարեկցել «հայկական վշտին», բայց լծվել հայկական քաղաքականության փիարին՝ արդեն ավելորդ կլինի։ Բոլորը հիանալի հասկանում են, որ Ադրբեջանը գործնականում Հայաստանին օձիքից բռնած քարշ է տալիս դեպի սահմանների սահմանազատման գործընթաց, իսկ նա հիստերիկ դիմադրելով կառչում է կողափայտից։ Թե ով է այստեղ ջուրը պղտորում, կարելի է տեսնել հեռվից, նույնիսկ եթե առանձնապես չտրվել, ինչպես տարածաշրջանի, այնպես էլ հակամարտության պատմությանը։ Այո, ամերիկահայ սենատորների հայտնի հանցախումբը մի շարք չհիմնավորված հայտարարություններ է արել մեր երկրի դեմ, նախօրոք ստանալով վարձատրություն, բայց այս դեպքում լոբբիի վարժեցված գործակալները ոչ մի բանով առանձնապես չզարմացրին՝ մենք այդ հերթապահ հաչոցին չենք ընտելանա։

    Պետք է ասել, որ հայերը հատուկ հույսեր էին կապում Ֆրանսիայի հետ, իբր Փարիզը ամեն ինչ կկարգավորի։ Կարծես 44-օրյա պատերազմի փորձը ոչինչ չսովորեցրեց նրանց, բայց չէ որ այնտեղ էր նաև Մակրոնը, ով ստանալով կոշտ դիվանագիտական հակահարված Բաքվից և Անկարայից, չհամարձակվեց այդ հաշվով բանավեճ զարգացնել՝ հասկանալով, որ «սա իր պատերազմը չէ», նա սխալվել է բնակարանի հարցով, իր ապարտամենտները մեկ հարկ ներքև են:

    Փաշինյանի աշխատանքային այցը Փարիզ, որը, ըստ Երևանի, պետք է ավարտվեր Ադրբեջանի վրա ճնշումների մեծացմամբ և Բաքվի դեմ Մակրոնի ահեղ նախազգուշացմամբ, ակնհայտորեն ձախողվեց։ Արդեն Փարիզում պարզ դարձավ, որ Ֆրանսիայի նախագահը կողմերի միջև երկխոսության մեջ կարող է հանդես գալ միայն որպես օբյեկտիվ արբիտր և չի պատրաստվում որևէ մեկին սպառնալ։

    Ինչպես տխրալից վկայել են հայկական լրատվամիջոցները, «Մակրոնը, կարծես թե, դեռևս շեղվում է ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի մակարդակով Երեւանի առաջարկած գործողությունների սցենարից՝ իր դիրքորոշումը նշելով ընդհանուր բնույթի բառերով։ Նա, ինչպես միշտ, կողմերին «դեէսկալացիայի և առանց հապաղելու բանակցությունները վերսկսելու» կոչ է արել և հայտնել է, որ «մտադիր է խոսել իր ադրբեջանցի գործընկեր Իլհամ Ալիևի հետ»։

    Այնուամենայնիվ նա իր խոսքի տերը դարձավ եւ զանգահարեց Իլհամ Ալիեւին։ Ճիշտ է, հակառակ Երևանի երազանքների, բոլորովին այլ ուղերձով ու ակնածանքով։ Սակայն ընդդիմադիր հայկական ԶԼՄ-ներում գտնվեցին ֆանտազյորներ, որոնք բառացիորեն խեղաթյուրեցին խոսակցության տոնայնությունը՝ իրենցից ակնհայտ ավելացնելով, որ «պետության ղեկավարը հերթական անգամ Իլհամ Ալիևին կոչ է արել վերադառնալ հրադադարի ռեժիմին և իր զինվորականներին հետ բերել իրենց ելման դիրքեր»։ Սակայն պաշտոնական տարեգրությունը բոլորովին այլ բան է ասում, որ նախագահները «խոսել են Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև խաղաղ բանակցությունների մոտալուտ մեկնարկի մասին»։ Ակնհայտորեն ոչ այն, ինչի վրա Երևանը հույս էր դրել։ Երեւանին պարզապես խաղաղ բանակցություններ պետք չեն, նա այլ հավակնություններ ունի։

    Սակայն, ինչպես Caliber.Az-ի հետ զրույցի ժամանակ ասել է Ադրբեջանի նախկին արտգործնախարար Թոֆիկ Զուլֆուգարովը՝ արժե իրավիճակը դիտարկել ավելի խորը և ավելի ընդարձակ, առաջին հերթին այն կապելով տարածաշրջանից Ռուսաստանի ազդեցության, ռազմաքաղաքական գերակայության հեռանալու հետ։

    «Այս գործընթացն, այսպես թե այնպես, անխուսափելի է, և դա արագացրեց Ուկրաինայում պատերազմը և հենց Ռուսաստանի ներկայիս ճգնաժամային վիճակը։ Ելնելով ստեղծված իրավիճակից՝ Հայաստանը փնտրում՝ իր հարաբերություններն Արևմուտքի հետ ամրապնդելու նրանից ռազմաքաղաքական անվտանգության երաշխիքներ ստանալու հնարավորություն։ Իսկ Արեւմուտքը, տեսնելով դա, սկսում է նույնպես սեփական խաղը Հայաստանի հետ։ Այս գործընթացը հայ հանրության համար գրավիչ դարձնելու համար մենք տեսնում ենք մի շարք հայանպաստ հայտարարություններ ԱՄՆ-ից և Եվրոպայից»,- նշում է դիվանագետը։

    Իսկ գործի բերումով, նա չի կասկածում, որ այս բոլոր հայտարարությունները ունեն շատ հարաբերական առնչություն հայ-ադրբեջանական կարգավորման հարցերի հետ և շատ հեռու են նրանից, որպեսզի լինեն «միջնորդի» առաջարկություններ։

    Այս բոլոր քաղաքական մեսիջները ուղղված են նրան, որպեսզի Կոնգրեսի միջանկյալ ընտրությունների նախաշեմին ստանալ հայ ընտրողների ձայները, ընդամենը այսքանը, քանի որ դեմոկրատների դիրքորոշումն այնքան էլ լավ չէ, և նրանք վախենում են կորցնել Ներկայացուցիչների պալատում մեծամասնությունը, նշում է Զուլֆուգարովը։

    «Հետևաբար, միջնորդության այս բոլոր տեսանելի փորձերը, Բաքվի և Երևանի միջև հանդիպումներ կազմակերպելը, իմ խորին համոզմամբ, ոչ մի կապ չունեն հայ-ադրբեջանական իրական բանակցությունների հետ, այլ ուղղված են միայն ներքին և արտաքին հայկական լսարանին»,- ընդգծում է դիվանագետը։

    Նույնը բանը, նրա խոսքով, տեղի է ունենում նաև նախագահ Մակրոնի գործողությունների հետ, որոնք չարդարացրին հայերի հույսերը։ «Որովհետև ցանկացած միջնորդ հասկանում է, որ եթե իր միջնորդությունը կրում է միակողմանի բնույթ և համապատասխանում է մի կողմի դիրքորոշմանը, ապա դա միանշանակ կլինի անհաջող»,- հավաստում է նա։

    Ուստի Մակրոնի զանգերը, նախագահ Բայդենի տարօրինակ նամակը, որում նշվում է ինչ-որ առասպելական «ղարաբաղյան ժողովրդի» մասին՝ այս ամենը մեկ շղթայի օղակներ են, բացատրում է փորձառու դիվանագետը։ Հայաստանի, ռուսական ֆորպոստի վիճակից ինչ-որ նոր վիճակ անցնելու օղակներ, որտեղ Հայաստանը կդառնա տարածաշրջանում արևմտյան դաշինքի խաղի մաս։

    Իսկ իրականում, Թ.Զուլֆուգարովի կարծիքով, Հայաստանի նկատմամբ Արևմուտքի այս քաղաքական շարժումը իրականում կրում է բավականին արհեստական բնույթ, քանի որ Արևմուտքի իրական մուտքը տարածաշրջան, հատկապես Աֆղանստանից նման խայտառակ հեռանալուց հետո, նրա համար հնարավոր է միայն Թուրքիայից, որն և մարմնավորում է նրա ներկայությունը տարածաշրջանում։ Պարզապես այն պատճառով, որ տարածաշրջանում ՆԱՏՕ-ի ողջ քաղաքական և ռազմական ենթակառուցվածքը կենտրոնացած է հատկապես այնտեղ։

    «Հետևաբար, իրականում Արևմուտքը կարող է Հայաստան գալ միայն Թուրքիայից, և հայերի կողմից ինչ-որ հակաադրբեջանական և հակաթուրքական կոալիցիա ստեղծելու ցանկությունը դատապարտված են ձախողման»,- ընդգծել է դիվանագետը։

    Միաժամանակ, ինչպես համարում է Թ.Զուլֆուգարովը, եթե Ռուսաստանը հեռանա տարածաշրջանից, Հայաստանից, ապա հիմքեր չկան ենթադրելու, որ Մոսկվան կցանկանա Հայաստանին կորցնել ամբողջապես։

    «Կարծում եմ, Հայաստանի մասնատումն անխուսափելի է, հատկապես այն համատեքստում, որ Ռուսաստանը ցանկանում է վերահսկողություն պահպանել տարածաշրջանում հաղորդակցությունների վրա, թույլ չտալով Արևմուտքի ազդեցությունն այս ոլորտում։ Խոսքն առաջին հերթին Զանգեզուրի միջանցքի մասին է»,- նշել է դիվանագետը։

    Ռուսաստանի և Թուրքիայի հարաբերությունների պատմությունն ու պրակտիկան, նրա կարծիքով, ցույց է տալիս, որ եթե Ռուսաստանը ինչ-որ մեկին զիջի Հայաստանը, ապա կգերադասի Թուրքիային, որպես առավել կանխատեսելի և Կրեմլի շահերին համապատասխանող գործընկերոջ։

    «Հետևաբար Հայաստանին սպասում են անխուսափելի և բարդ մրրկային գործընթացներ։ Օբյեկտիվ վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ Ռուսաստանից դեպի Արևմուտք Հայաստանի նման անցումը կլինի չափազանց դժվար»,- եզրափակել է Թ.Զուլֆուգարովը։

    Caliber.Az

    Դիտումներ: 74




Կարդացեք նաև

Հայաստանը դուրս կգա արդյո՞ք քաղաքական ցուգցվանգից Բաքուն և Անկարան համբերություն են ցուցաբերում

03 Դեկտեմբերի 2022 - 11:24

Պատրաստ եմ ծառայել ըստ ցուցակի. Հայաստանը Մոսկվան փոխում է Վաշինգտոնի հետ Թրեյսիի «լցոնումը»

02 Դեկտեմբերի 2022 - 19:03

Արդյո՞ք մեզ պետք են նման «խաղաղապահներ» Ղարաբաղում Հարցեր եւ պատասխաններ

02 Դեկտեմբերի 2022 - 16:47

ԱՄՆ-ը գնալով ավելի շատ հետաքրքրություն է ցուցաբերում Բաքվի և Երևանի միջև երկխոսության նկատմամբ Բայց դրանով հանդերձ հետապնդում է իր նպատակները

02 Դեկտեմբերի 2022 - 15:40

Լաչինի ճեղքը և հայկական վախերը Պավլովյան մեթոդը գործում է անթերի

01 Դեկտեմբերի 2022 - 18:18

Գելափը համարում է Իսկ «İti qovan»-ը կամփոփի

01 Դեկտեմբերի 2022 - 16:20
ԳՈՎԱԶԴ
Վերջին լուրեր

    Պատգամավոր Աբրահամյանը ծաղրել է Հայաստանի պաշտպանության նախարարին ու գեներալներին

    03 Դեկտեմբերի 2022 - 13:11

    Ազատագրված տարածքներում հանդիպումներ են անցկացվել զինծառայողների հետ

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    03 Դեկտեմբերի 2022 - 12:27

    Ադրբեջաական բանակի Գլխավոր շտաբի պետն այցելել է Ուիլ Ռոջերս ավիաբազա

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    03 Դեկտեմբերի 2022 - 11:54

    Մեծ Բրիտանիայի դեսպանատուն. Մենք ցանկանում ենք, որպեսզի Ադրբեջանն ամբողջությամբ մաքրվի ականներից

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    03 Դեկտեմբերի 2022 - 11:28

    Հայաստանը դուրս կգա արդյո՞ք քաղաքական ցուգցվանգից

    Բաքուն և Անկարան համբերություն են ցուցաբերում

    03 Դեկտեմբերի 2022 - 11:24

    Իլհամ Ալիևն ու Մեհրիբան Ալիևան հանդիպել են Շեքիի բնակիչների հետ

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    03 Դեկտեմբերի 2022 - 11:01

    Պետդեպարտամենտ. Մենք հույս ունենք շարունակել Բաքվի և Երևանի միջև երկխոսությունը

    03 Դեկտեմբերի 2022 - 10:32

    Ջեյհուն Բայրամովը հանդիպել է Ճապոնիայի արտաքին կապերի պետնախարարի հետ

    03 Դեկտեմբերի 2022 - 10:29

    Մեհրիբան Ալիևան կիսվել է նախագահ Իլհամ Ալիևի՝ Շեքի կատարած այցի մասին հրապարակմամբ

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    03 Դեկտեմբերի 2022 - 10:21

    Համաշխարհային բանկի տարածաշրջանային տնօրենը կայցելի Ադրբեջան

    03 Դեկտեմբերի 2022 - 09:59

    Լեյլա Ալիևան կիսվել է Շեքիից հրապարակմամբ

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    03 Դեկտեմբերի 2022 - 09:30

    Պետական ​​կոմիտե. Ղարաբաղում ավերածությունները կարելի է համեմատել Պալմիրայում և Նիմրուդում ավերածությունների հետ

    03 Դեկտեմբերի 2022 - 09:23

    «Thej.ca». Ֆրանսիան արգելակում է հայ-ադրբեջանական խաղաղության գործընթացը

    Թարգմանությունը Caliber.Az-ի

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 20:11

    Պատրաստ եմ ծառայել ըստ ցուցակի. Հայաստանը Մոսկվան փոխում է Վաշինգտոնի հետ

    Թրեյսիի «լցոնումը»

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 19:03

    Ջեյհուն Բայրամովը հանդիպել է ԵԱՀԿ ԽՎ նախագահի հետ

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 17:46

    Հայաստանի խորհրդարանը չի ընդունել հակաադրբեջանական հայտարարությունը

    Ընդդիմության ձախողումը

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 17:33

    Նախագահ Իլհամ Ալիևը ժամանել է Օղուզի շրջան

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 17:12

    Հուլուսի Աքար. Մենք աջակցում ենք ադրբեջանցի եղբայրներին և ավանդ ենք ներդնում Բաքվի արդար գործին

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 17:00

    Ջեյհուն Բայրամովը ԵԱՀԿ գլխավոր քարտուղարին տեղեկացրել է Հայաստանում ականային սադրանքների մասին

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 17:00

    Ղարաբաղում իրանցի դիվերսիոն խմբի անդամների անունները

    Ի գիտություն Ադրբեջանում Իրանի դեսպանության. ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 16:48

    Արդյո՞ք մեզ պետք են նման «խաղաղապահներ» Ղարաբաղում

    Հարցեր եւ պատասխաններ

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 16:47

    Սահիբ Մամեդով. ԵՄ-ն Ադրբեջանում ներդրել է ավելի քան 20 միլիարդ դոլար

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 16:22

    ԱՄՆ-ը գնալով ավելի շատ հետաքրքրություն է ցուցաբերում Բաքվի և Երևանի միջև երկխոսության նկատմամբ

    Բայց դրանով հանդերձ հետապնդում է իր նպատակները

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 15:40

    Հիքմեթ Հաջիևը օտարերկրյա դիվանագետներին պատմել է Ադրբեջանի խաղաղության օրակարգի մասին

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 15:25

    Փաշինյանի տիկնոջ ղեկավարած հիմնադրամին անանուն կերպով նվիրաբերվել է 550 հազար դոլար. «Ժողովուրդ»

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 14:51

    Իլհամ Ալիևն ու Մեհրիբան Ալիևան այցելել են Շեքիի շրջան

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 14:39

    Սահիբա Գաֆարովա. Ֆրանսիայի Ազգային ժողովի բանաձևը կողմնակալ, ոչ օբյեկտիվ և անարդար ակտ է

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 14:17

    Փաշինյանի կուսակցությունը հրաժարվել է աջակցել ընդդիմության հակաադրբեջանական հայտարարությանը

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 13:55

    Մեկ ամսում ականազերծվել է Ադրբեջանի ավելի քան 2 522 հեկտար ազատագրված տարածք

    ՔԱՐՏԵԶ

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 13:15

    Բորելը հայտարարել է հայ-ադրբեջանական հարաբերությունների նորմալացման աջակցելու մասին

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 12:50

    «Մենք հատուկ նշանակություն ենք տալիս ԱՄԷ-ի հետ մեր հարաբերություններին»

    Ալիևը՝ ԱՄԷ-ի նախագահին հասցեագրված նամակում

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 12:27

    Politico ազդեցիկ պարբերականը պատմել է ականազերծման գործում Ադրբեջանի հաջողությունների մասին

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 12:00

    ՌԴ խաղաղապահ զորախմբի կողմից մեր հորդորների անտեսումը ափսոսանք է առաջացնում. Ադրբեջանի ՊՆ

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 11:27

    Ադրբեջանի Պաշտպանության նախարարությունը հերթական հայտարարությունն է տարածել՝ ուղղված խաղաղապահներին

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 11:14

    Ջեյհուն Բայրամովը հանդիպել է Նիդերլանդների արտաքին գործերի նախարար Վոպկե Հուքստրային

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 10:56

    Օմբուդսմենը դատապարտել է Ֆրանսիայի Ազգային ժողովի հակաադրբեջանական բանաձևը

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 10:36

    Ադրբեջանի նախաձեռնությամբ թեյի մշակույթը ներառվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ոչ նյութական ժառանգության ցանկում

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 10:11

    Ռաշադ Նաբիևը Եվրախորհրդարանի անդամներին տեղեկացրել է Զանգեզուրի միջանցքի մասին

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 09:44

    Ադրբեջանական զորխանա սպորտն ընդգրկվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության ցանկում

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 09:22

    Ջեյհուն Բայրամովը նորվեգացի գործընկերոջը տեղեկացրել է Հայաստանի սադրանքների մասին

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 09:20

    Լավրով. ԵԱՀԿ Մինսկի խումբը թաղել են ֆրանսիացիներն ու ամերիկացիները

    02 Դեկտեմբերի 2022 - 09:09

    Լավրով. Ադրբեջանը պատրաստ է ապահովել ղարաբաղցի հայերի իրավունքները

    01 Դեկտեմբերի 2022 - 18:22

    Լաչինի ճեղքը և հայկական վախերը

    Պավլովյան մեթոդը գործում է անթերի

    01 Դեկտեմբերի 2022 - 18:18

    Զաքիր Հասանովը հանդիպել է Պակիստանի ՌԾՈՒ-ի հրամանատարի հետ

    ԼՈՒՍԱՆԿԱՐ

    01 Դեկտեմբերի 2022 - 18:00

    Վարդանյանի և գեներալ Վոլկովի ոսկու բիզնեսը Ղարաբաղում

    Caliber.Az-ի բացառիկ տվյալներ

    01 Դեկտեմբերի 2022 - 17:39

ԲՈԼՈՐ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ